(1) Informacija o učešću člana Odbora za ljudska prava i slobode Momčila Martinovića na Javnoj raspravi o Nacrtu strategije za ostvarivanje prava djeteta u Crnoj Gori za period od 2019-2023. godine, održanoj u Podgorici 16. aprila 2019. godine;
(2) Informacija sa Javne debate na temu „Ljudska prava osoba s invaliditetom u obrazovnim kurikulumima“, održane u Podgorici 16. aprila 2019. godine;

- Usvajanje Zapisnika sa 36. sjednice Odbora, održane 15. aprila 2019. godine –

****

U vezi sa prvom tačkom Dnevnog reda, polazeći od navoda u Izvještaju Evropske komisije o Crnoj Gori za 2018. godinu: „Ostvaren je određeni napredak u oblasti prava manjina. U aprilu 2017. godine, donesen je novi Zakon o pravima manjina, koji treba da eliminiše rizik konflikta interesa u procesu dodjeljivanja sredstava manjinama. Da bi se obezbijedilo nesmetano sprovođenje, treba brzo da se donesu relevantna podzakonska akta, a kapacitet Ministarstva za ljudska i manjinska prava da se ojača.
Najnovija strategija socijalne inkluzije Roma i Egipćana (2016−2020) fokusira se na pravni status, obrazovanje, zapošljavanje, stambena pitanja, zdravstvo, socijalno staranje i kulturni identitet i informisanje. Akcioni plan usvojen je u martu 2017. godine. Međutim, nedovoljan je budžet koji je predviđen za strategiju kako bi se postigli njeni ciljevi.
Uprkos određenom napretku, Romi ostaju najugroženija zajednica u zemlji, najviše izložena diskriminaciji. Što se tiče obrazovanja, ostvaren je napredak u broju djece upisane u predškolsko i osnovno obrazovanje, a pripremno predškolsko obrazovanje produženo je sa dvije na četiri sedmice. Druge pozitivne mjere uključuju obezbjeđivanje besplatnih udžbenika, školarine, upisivanje na osnovu kvota u srednje i univerzitetsko obrazovanje, ljetne kampove za romske učenike i obezbjeđivanje prevoza u Podgorici. Međutim, nivo poznavanja službenog jezika i dalje je mali, mjere sprečavanja osipanja iz škole se ne sprovode, a nedovoljna se pažnja posvećuje obrazovanju odraslih. Samo jedna trećina romskih učenika završi obavezno obrazovanje, a samo 3% (najmanje u regionu) završi srednje obrazovanje. Nastojanja da se Romi uključe u tržište rada ne daju zadovoljavajuće rezultate; učešće njihove radne snage je u padu, a neformalno zapošljavanje i dalje je veliko. Postoji potreba da se poboljšaju aktivnosti proaktivnog rada s Romima, da se prilagode osnovne aktivnosti zapošljavanja Roma i da se obezbijedi održivost rezultata. Velika većina Roma ima pristup zdravstvenom osiguranju, iako je taj procenat opao od 2011. godine.
Ogromna većina Roma živi u lošim stambenim uslovima, a mnogo ih živi u segregiranim naseljima. Takođe, gotovo polovina domaćinstava nije legalizovana. Pristup javnim uslugama i dalje je izazov. Nakon uspješnog zatvaranja kampa Konik II putem obezbjeđivanja objekata socijalnog stanovanja, vlasti treba da se pozabave stambenim uslovima domicilnih Roma i rizikom od prinudnih iseljenja u drugim opštinama. Procjenjenjuje se da 16% Roma nema registrovani pravni status. Dodatna su nastojanja potrebna u oblasti zaštite i unapređenja romskog jezika.“ (str. 29 i 30 Prevoda Izvještaja),

Odbor će razmatranjem Izvještaja o radu Fonda za zaštitu i ostvarivanje manjinskih prava za 2018. godinu, koji je Skupštini Crne Gore podnio Fond /član 162 Poslovnika Skupštine Crne Gore - kontrolna uloga/, realizovati treću aktivnost, utvrđenu Planom aktivnosti Odbora za ljudska prava i slobode za 2019. godinu.

Prilikom razmatranja Izvještaja, u skladu sa Planom aktivnosti Odbora za 2019. godinu, posebna pažnja biće posvećena praćenju realizacije Zaključka Skupštine Crne Gore donesenog povodom razmatranja Izvještaja o radu Fonda za zaštitu i ostvarivanje manjinskih prava za 2017. godinu, objavljenog u „Službenom listu CG“, broj 82/18.

****

Na sjednicu Odbora u proširenom sastavu, u skladu sa članom 67 Poslovnika Skupštine Crne Gore, pozvani su:
- v.d. direktora Fonda za zaštitu i ostvarivanje manjinskih prava, Elmir Kurtagić i
- ministar za ljudska i manjinska prava, Mehmed Zenka.
Da učestvuju u radu sjednice pozvani su i predstavnici:
- Delegacije Evropske unije u CG, šef Delegacije, izvanredni i opunomoćeni ambasador Aivo Orav,

- NVO-e koja se bavi pitanjima ljudskih prava i sloboda i monitoringom rada Odbora za ljudska prava i slobode:
- “Građanska alijansa”, programski direktor Milan Radović.